Magnezyum Nedir?

Magnezyum, beslenme yoluyla alınan temel minerallerden biridir. Yeşil yapraklı sebzeler, baklagiller, kuruyemişler, tohumlar ve tam tahıllar doğal magnezyum kaynakları arasında yer alır.

Magnezyum takviyelerinde magnezyum sitrat, magnezyum bisglisinat, magnezyum malat ve magnezyum oksit gibi farklı bileşikler kullanılır. Bu takviyeler kapsül, tablet, toz, saşe ve sıvı gibi farklı ürün formlarında sunulur.

Magnezyum Ne İşe Yarar?

Magnezyumun vücuttaki görevleri farklı fizyolojik süreçleri kapsar. İlgili mevzuatta izin verilen beyanlar doğrultusunda magnezyum;

• Yorgunluğun ve bitkinliğin azalmasına,
• Elektrolit dengesine,
• Normal enerji oluşum metabolizmasına,
• Sinir sisteminin normal işleyişine,
• Normal kas fonksiyonuna,
• Normal protein sentezine,
• Normal kemiklerin korunmasına,
• Normal dişlerin korunmasına katkıda bulunur.*

*Gıda ve Takviye Edici Gıdalarda Sağlık Beyanı Kullanımı Hakkında Yönetmelik (32169 sayılı / 20.04.2023 tarihli Resmi Gazete)

Takviye seçerken yalnızca bu özelliklere değil, üründeki magnezyum bileşiğine ve servis başına sağlanan elementel magnezyum miktarına da bakılması önemlidir. Takviye etiketinde belirtilen magnezyum miktarı ile magnezyum bileşiğinin toplam ağırlığı aynı kavram değildir.

Magnezyum Çeşitleri Nelerdir?

Magnezyum takviyesi denildiğinde tek bir formdan söz edilmez. Mineral; sitrat, bisglisinat, malat ve oksit gibi farklı bileşikler halinde takviyelerde kullanılabilir. Bu formlar çözünürlükleri, elementel magnezyum oranları ve formülasyon özellikleri bakımından birbirinden ayrılır.

Magnezyum Sitrat

Magnezyum sitrat, magnezyumun sitrik asitle oluşturduğu bir tuzdur ve takviye ürünlerinde kullanılan magnezyum formlarından biridir. Kapsül, tablet, toz ve saşe formundaki takviyelerde kullanılır.

Magnezyum sitrat içeren ürünlerin etiketlerinde servis başına elementel magnezyum miktarı, günlük porsiyon ve formülasyondaki diğer bileşenler yer alır.

Magnezyum Bisglisinat (Glisinat)

Magnezyum bisglisinat, magnezyumun glisin amino asidi ile şelatlandığı bir formdur. “Magnezyum glisinat” ve “magnezyum bisglisinat” ifadeleri ürün kategorilerinde sıklıkla aynı form grubunu tanımlamak amacıyla kullanılır.

Magnezyum glisinat veya bisglisinat içeren bir ürün seçerken yalnızca bileşik adına değil, günlük servis başına sağlanan elementel magnezyum miktarına ve üründeki diğer bileşenlere de bakılmalıdır.

Magnezyum Malat

Magnezyum malat, magnezyum ile malik asidin oluşturduğu bir bileşiktir. Malik asit, çeşitli meyve ve sebzelerde doğal olarak bulunan organik bir asittir. Magnezyum malat takviyeleri kapsül, tablet ve toz formlarında sunulur.

Magnezyum Taurat

Magnezyum taurat, magnezyumun taurin ile oluşturduğu bileşiktir. Takviye ürünlerinde kapsül, tablet veya toz formülasyonlarda yer alabilir.

Magnezyum Treonat

Magnezyum treonat, magnezyum ile treonik asidin oluşturduğu bir bileşiktir. Diğer magnezyum çeşitlerinde olduğu gibi ürün değerlendirilirken servis miktarı, elementel magnezyum miktarı ve formülasyondaki diğer bileşenler birlikte incelenmelidir.

Magnezyum Oksit

Magnezyum oksit, magnezyum ve oksijenden oluşan inorganik bir magnezyum bileşiğidir. Kimyasal yapısı bakımından sitrat, malat ve bisglisinat gibi organik bileşen içeren magnezyum formlarından ayrılır.

En İyi Magnezyum Hangisi?

“En iyi magnezyum hangisi?” sorusunun herkes için geçerli tek bir cevabı yoktur. Magnezyum takviyesi seçimi; ürünün içerdiği magnezyum formuna, elementel magnezyum miktarına, kullanım şekline, ilave bileşenlere ve kişisel tercihlere göre yapılabilir.

Magnezyum çeşitlerini karşılaştırırken şu kriterler incelenebilir:

• Magnezyum formu: Sitrat, glisinat/bisglisinat, malat veya diğer formlar değerlendirilebilir.
• Elementel magnezyum miktarı: Etikette belirtilen günlük servis başına magnezyum miktarı karşılaştırılabilir.
• Tekli veya kompleks formülasyon: Tek bir magnezyum formu ya da birden fazla form içeren magnezyum kompleks ürünleri tercih edilebilir.
• Ürün formu: Tablet, kapsül, toz, saşe veya sıvı seçenekleri kullanım alışkanlığına göre değerlendirilebilir.
• Ek bileşenler: B6 vitamini, çinko veya diğer bileşenleri içeren formülasyonlar bulunabilir.
• Servis sayısı: Toplam ürün miktarı ve günlük kullanım miktarı birlikte değerlendirilerek servis başına maliyet karşılaştırılabilir.

Dolayısıyla “en iyi magnezyum takviyesi” ifadesi belirli bir form veya üründen çok, kişinin aradığı özelliklere uygun formülasyonu ifade eder.

Magnezyum Kompleks Nedir?

Magnezyum kompleks, tek bir üründe birden fazla magnezyum bileşiğinin kullanıldığı formülasyonları tanımlamak için kullanılan bir ifadedir. Örneğin bir magnezyum kompleks ürününde sitrat, bisglisinat ve malat gibi birden fazla form birlikte bulunabilir.

Kompleks formülasyon, tek başına ürünün diğer seçeneklerden daha iyi olduğu anlamına gelmez. Ürün karşılaştırırken kompleks içindeki formların yanı sıra toplam elementel magnezyum miktarı, günlük servis, diğer bileşenler ve kullanım şekli incelenmelidir.

En İyi Magnezyum Markası Nasıl Seçilir?

Supplementler.com’da Nature’s Supreme, One Up, Pure Encapsulations ve Puritan’s Pride gibi farklı üreticilerin magnezyum ürünleri bulunabilir. Ancak en iyi magnezyum markası kişisel ürün beklentisine ve tercih edilen formülasyona göre değişebilir.

Marka ve ürün karşılaştırırken;

• Üründe kullanılan magnezyum formu,
• Servis başına elementel magnezyum miktarı,
• Tekli veya kompleks formülasyon olması,
• İlave bileşenler,
• Kapsül, tablet veya toz gibi kullanım formu,
• Servis sayısı,
• Etiket ve içerik bilgilerinin açıklığı,
• Üretim ve kalite standartlarına ilişkin sunulan bilgiler birlikte değerlendirilebilir.

Bu nedenle yalnızca marka adına göre seçim yapmak yerine ürün etiketlerini ve formülasyonları karşılaştırmak daha kapsamlı bir değerlendirme yapılmasına yardımcı olur.

Magnezyum Hangi Formlarda Bulunur?

Magnezyum takviyeleri farklı kullanım alışkanlıklarına uygun fiziksel formlarda hazırlanabilir. En yaygın seçenekler şunlardır:

• Tablet,
• Kapsül,
• Toz,
• Saşe,
• Sıvı.

Tablet ve kapsüller önceden belirlenmiş porsiyonları sayesinde pratik bir kullanım sunarken toz ve saşe ürünler genellikle su veya başka bir içecekle karıştırılarak tüketilir. Ürünlerin kullanım şekli ve günlük porsiyonu değişebileceğinden etiket talimatları esas alınmalıdır.

Magnezyum Takviyesi Seçerken Nelere Dikkat Edilir?

Magnezyum takviyesi seçerken form adı tek başına yeterli bir değerlendirme kriteri değildir. Özellikle ürün etiketindeki elementel magnezyum miktarının kontrol edilmesi önemlidir. Takviyenin içerdiği magnezyum bileşiğinin toplam ağırlığı ile sağladığı elementel magnezyum miktarı birbirinden farklıdır.

Ürün seçiminde başlıca şu noktalar değerlendirilebilir:

• Form: Magnezyum sitrat, magnezyum glisinat/bisglisinat, malat, oksit veya diğer seçenekler.
• Miktar: Günlük servis başına sağlanan elementel magnezyum.
• Formülasyon: Tekli magnezyum veya magnezyum kompleks içeriği.
• Ek bileşenler: B6 vitamini, çinko veya diğer vitamin ve mineraller.
• Kullanım biçimi: Tablet, kapsül, toz, saşe veya sıvı.
• Servis sayısı: Bir ambalajın toplam kullanım miktarı.
• Etiket bilgileri: Günlük porsiyon, içerik miktarları ve kullanım talimatları.

Günlük Magnezyum İhtiyacı Ne Kadar?

Günlük magnezyum alımı yaş ve cinsiyet gibi faktörlere göre değişir. EFSA, yetişkin erkekler için günlük 350 mg, yetişkin kadınlar için ise günlük 300 mg yeterli alım düzeyi belirlemiştir.[2]

Bu değerler toplam günlük beslenme için genel referans niteliğindedir ve doğrudan bir takviye ürününün kullanılacak günlük miktarı olarak değerlendirilmemelidir. Takviyelerde ürün etiketinde belirtilen günlük porsiyon ve kullanım talimatları dikkate alınmalıdır.

Magnezyum Nasıl Kullanılır?

Magnezyum takviyesinin kullanım şekli ürünün formuna, içerdiği magnezyum miktarına ve üreticinin kullanım önerisine göre değişebilir. Bu nedenle kapsül, tablet, toz veya sıvı magnezyum ürünlerinde ambalaj üzerindeki günlük porsiyon bilgisi esas alınmalıdır.

Birden fazla takviye kullananların ürünlerdeki ortak bileşenleri de kontrol etmesi önemlidir. Böylece farklı ürünlerden alınan toplam magnezyum miktarı daha kolay takip edilebilir.

Magnezyum Ne Zaman Kullanılır?

Magnezyum takviyeleri için herkes açısından geçerli tek bir kullanım saati bulunmaz. Sabah veya akşam kullanımı ürünün formülasyonuna, etiket talimatlarına ve kişinin günlük rutinine göre değişebilir.

Ürünün öğünle birlikte veya ayrı tüketilmesine ilişkin özel bir kullanım önerisi bulunuyorsa etikette belirtilen talimatlar takip edilmelidir. Düzenli ilaç kullananların ise olası etkileşimler nedeniyle takviye kullanımı konusunda ilgili uzmana danışması gerekir.

Magnezyum Eksikliği Belirtileri Nelerdir?

Uzun süre yetersiz magnezyum alımı veya magnezyum düzeyini etkileyebilen bazı durumlar düşük magnezyum düzeylerine yol açabilir. Belirtilerin türü ve şiddeti kişiden kişiye değişebildiği gibi tek başına belirtilere bakılarak magnezyum eksikliği sonucuna varılamaz.

Magnezyum Nelerde Var?

Magnezyum yalnızca takviyelerden alınmaz; pek çok besinde doğal olarak bulunur. Magnezyum içeren başlıca besin grupları arasında;

• Yeşil yapraklı sebzeler,
• Badem ve kaju gibi kuruyemişler,
• Kabak çekirdeği ve diğer tohumlar,
• Baklagiller,
• Tam tahıllar,
• Bazı süt ürünleri yer alır.

Besinlerdeki magnezyum miktarı besinin türüne ve porsiyon büyüklüğüne göre değişebilir. Magnezyum içeren besinler hakkında daha ayrıntılı bilgi için Magnezyum Nedir? Magnezyum Nelerde Bulunur? başlıklı içeriği inceleyebilirsiniz.

Magnezyum Takviyesi Fiyatları

Magnezyum takviyesi fiyatları; ürünün formülasyonuna, magnezyum çeşidine, servis sayısına, ürün formuna, ilave bileşenlerine ve markasına göre değişebilir. Örneğin tekli magnezyum ürünleri ile birden fazla magnezyum çeşidi içeren kompleks formülasyonların içerikleri ve servis miktarları birbirinden farklı olabilir.

Fiyat karşılaştırırken yalnızca ürünün toplam satış fiyatına değil;

• Servis sayısına,
• Günlük servis başına magnezyum miktarına,
• Kullanılan magnezyum formuna,
• İlave bileşenlere,
• Günlük kullanım miktarına da bakılabilir. 

Böylece farklı magnezyum takviyeleri içerik ve servis özellikleri açısından daha doğru şekilde karşılaştırılabilir.

Kaynakça

1. National Institutes of Health, Office of Dietary Supplements. Magnesium – Fact Sheet for Professionals.
   NIH Magnezyum Bilgi Sayfası

2. European Food Safety Authority (EFSA). Dietary Reference Values: Magnesium and Phosphorus.
   EFSA Magnezyum Referans Değerleri

3. Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu. Gıda ve Takviye Edici Gıdalarda Beyan Kullanımına İlişkin Mevzuat ve Kılavuz Bilgileri.
   TİTCK Beyan Bilgilendirme Sayfası

4. Pardo MR, Garicano Vilar E, San Mauro Martín I, Camina Martín MA. Bioavailability of magnesium food supplements: A systematic review. Nutrition. 2021;89:111294.
   PubMed – Sistematik Derleme

5. Lindberg JS, Zobitz MM, Poindexter JR, Pak CY. Magnesium bioavailability from magnesium citrate and magnesium oxide. Journal of the American College of Nutrition. 1990;9(1):48-55.
   PubMed – Magnezyum Sitrat ve Oksit Karşılaştırması